برای حل این سوال، ابتدا باید از رابطه جمله عمومی دنباله حسابی استفاده کنیم.
فرض کنیم دنباله حسابی مورد نظر به صورت زیر باشد:
\[ a_n = a_1 + (n-1) \cdot d \]
با توجه به دادههای مسئله:
- \( a_{11} = 52 \)
- \( a_{19} = 92 \)
ابتدا از رابطه جمله یازدهم استفاده میکنیم:
\[ a_{11} = a_1 + 10d = 52 \]
سپس از رابطه جمله نوزدهم:
\[ a_{19} = a_1 + 18d = 92 \]
حالا دو معادله داریم:
1. \( a_1 + 10d = 52 \)
2. \( a_1 + 18d = 92 \)
معادله اول را از معادله دوم کم میکنیم تا d را به دست آوریم:
\[ (a_1 + 18d) - (a_1 + 10d) = 92 - 52 \]
\[ 8d = 40 \]
\[ d = 5 \]
حالا \( d \) را پیدا کردیم، مقدار \( a_1 \) را محاسبه میکنیم. با جایگذاری \( d = 5 \) در معادله اول:
\[ a_1 + 10 \times 5 = 52 \]
\[ a_1 + 50 = 52 \]
\[ a_1 = 2 \]
اکنون میتوانیم هر بخش را جواب دهیم:
الف) اختلاف مشترک یا d برابر 5 است.
ب) جمله عمومی:
\[ a_n = 2 + (n-1) \times 5 \]
\[ a_n = 2 + 5n - 5 \]
\[ a_n = 5n - 3 \]
ج) رابطه بازگشتی:
\[ a_{n+1} = a_n + d \]
\[ a_{n+1} = a_n + 5 \]
د) جمله سیام:
با استفاده از جمله عمومی:
\[ a_{30} = 5 \times 30 - 3 \]
\[ a_{30} = 150 - 3 \]
\[ a_{30} = 147 \]